Kararı yaklaşık bir buçuk yıl önce
alınan ILO Bölge Toplantısı büyük bir boykota sahne oluyor. Uluslararası
Çalışma Örgütü’nun (ILO) dört yılda bir yapılan bölgesel toplatıyı 2-5 Ekim’de
Türkiye’de yapması kararının ardından, bir yıldır dillendirilen boykot
çağrıları geniş destek bulmaya başladı. Böylece ortaya işçisiz bir ILO
toplantısı tablosu çıktı. ILO Türkiye Direktörü Numan Özcan, toplantının bir
buçuk ay kadar önce kesinleşmesinin ardından boykot kararlarının alınmaya
başlandığını aktardı. Zira toplantı kararı prosedür gereği yaklaşık bir buçuk
yıl önce alındı. Ancak, başta OHAL’in çalışanlara yönelik uygulamaları olmak
üzere bir dizi gerekçe ile toplantının ertelenmesi istendi.
Karşılıklı çağrı
Bir dizi telefon trafiğinin ardından
edindiğimiz kadarıyla gelişmelerin başlangıç noktasını, Türkiye’deki kanlı
darbe girişimi sonrası alınan OHAL kararlarının çalışanlara haksız bir şekilde
uygulanması oluşturdu. İlk olarak toplantının İstanbul’da yapılmaması gündeme
geldi. Dünya işçi hareketinin çatı örgütleri niteliğindeki Avrupa Sendikalar
Konfederasyonu (ETUC) ve Uluslarararası Sendikalar Konfederasyonu (ITUC), ILO
Genel Merkezi’ne toplantının Türkiye’de yapılmamasını ya da hükümete zaman
tanıyarak, özellikle çalışanlara yönelik tutumun değiştirilmesi, düzeltilmesi
yönünde zaman tanımasını istendi. Dikkat çekilen noktaların özünü; Türkiye’de
son aylarda sendika üyesi on binlerce çalışanın büyük ölçüde Kanun Hükmünde
Kararnameler dayanak gösterilerek, gerekçe sunulmaksızın ve hukuki itiraz hakkı
tanınmaksızın işten çıkartılması, sosyal güvenlik sisteminin dışına itilmesi
oluşturdu. Ancak Türkiye, başta Çalşıma Bakanlığı olmak üzere durumu kabul
etmediği gibi yoğun bir lobi çalışmasıyla toplantının kararlaştırılmış
tarihlerde ve Türkiye’de yapılmasını sağladı. Hatta söz konusu çatı örgütü
üyelerinin de bu durumu desteklemesi istendi. KESK dışındaki konfederasyonlar;
Türk İş, Hak -İş ve DİSK’in toplantının Türkiye’de olması yönende çağrılar
yapılmasını destekledi.
Bakan’a bildirdi
ILO’nun bu tavrı karşısında ITUC ve
ETUC, üyelerine toplatıyı boykot etme çağrıları yaptı. Şimdi ülkelerden teker
teker boykot açıklamaları gelmeye başladı. Bunlardan birini de Deutsche
Welle’de yer alan Alman Sendikaları Konfederasyonu oluşturdu. Avrupalı işçi
sendikaları da yapılan boykot çağrısına uydu. Türk hükümetinin son dönemdeki
baskıcı politikalarına tepki göstermek için İstanbul’da yapılacak toplantıyı
boykot etme kararı aldı. Alman Sendikalar Konfederasyonu (DGB) Başkanı Reiner
Hoffmann boykot kararlarını bir mektupla Federal Alman Çalışma Bakanlığı’na
bildirdi. DW Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Hoffmann, Türkiye’de son dönemde
demokrasi, işçi hakları, örgütlenme özgürlüğü gibi konularda yaşanan
gelişmelerden rahatsız olduklarını, buna tepkilerini göstermek istediklerini
söyledi.
Sistematik baskı
Reiner Hoffmann, “Türkiye’de son aylarda
sendika üyesi on binlerce çalışan büyük ölçüde Kanun Hükmünde Kararnameler
dayanak gösterilerek, gerekçe sunulmaksızın ve hukuki itiraz hakkı
tanınmaksızın işten çıkartıldı, sosyal güvenlik sisteminin dışına itildi” diye
konuştu. İnsan hakları aktivistlerinin sistematik baskı altında olduklarını,
sahte, gerçek dışı bahanelerle tutuklandıklarını söyleyen Hoffmann boykutun
gerekçesini şöyle değerlendirdi: “ILO bölgesel toplantısının Türk siyasi
liderliği tarafından basında kötüye kullanılması, istismar edilmesi tehlikesi
bulunmaktadır. Türkiye’deki baskıcı iç politika ve sınırlandırılmış basın
özgürlüğün nedeniyle, bu etkinlik yaşanan mevcut gelişmelerle dürüst bir
şekilde yüzleşmeye de katkı sağlamayacaktır”.
Rusya katılabilir
Şimdi görünün o ki Rusya ve belki bazı
ülkelerin işçi temsilcilerinin katılacağı bölgesel toplantıda ağırlıklı olarak
işveren ve hükümet temsilcileri yer alacak. ILO’nun her dört yılda bir yaptığı
Avrupa Bölgesel Toplantılarında, yaklaşık 51 ülkeden hükümet, işveren ve işçi
temsilcileri bir araya gelerek ekonomik ve sosyal meseleleri ele alıyor,
bölgesel öncelikleri masaya yatırıyor. ITUC bünyesinde 161 ülkeden 325 sendika
yoluyla dünya çapında 176 milyon işçi, ETUC bünyesin de 82 ulusal konfederasyon
bulunuyor.