İspanya'nın kuzeydoğusunda yer alan Katalonya özerk bölgesinde dün düzenlenen bağımsızlık referandumunun sonuçları açıklandı.
Referanduma katılanların yüzde 95'i, İspanya'dan bağımsız ve Avrupa Birliğine üye bir Katalan devletine 'evet' derken, yüzde 1,5 'hayır' dedi, kalan yüzde 3'lük oy ise çekimser ve geçersizlerden oluştu.
Başbakan Zapatero'nun "hiçbir yere varmayacak bir şey" olarak değerlendirdiği, herhangi bir yasal bağlayıcılığı olmayan bağımsızlık referandumunu düzenleyen Bağımsızlık Koordinasyon Merkezi'ne göre ise halk oylaması büyük bir zaferle sonuçlandı.
Referandumda yalnızca gönüllüler çalıştı, oylama düşük mali kaynak ve sıfıra yakın medya desteğiyle organize edildi.
Referandum öncesinde, oylamaya yüzde 30-40 arasında bir katılımın gerçekleşmesi halinde kendilerini başarılı kabul edeceklerini ilan eden Koordinasyon Merkezi, ortaya çıkan yüzde 30 katılımdan tatmin olduklarını açıkladı.
Çünkü İspanyolların, Avrupa Parlamentosu seçimlerine katılım oranı da yüzde 30'dan yüksek olmamıştı.
Basının tepkisi
Bugünün Katalan gazetelerinde yer alan yorumlar da referandum sonuçlarından duyulan memnuniyette hemfikirler.
El Publico gazetesi 'herkes memnun' manşetiyle çıkarken, La Vanguardia referandumu 'Madrid'e sivil uyarı' başlığıyla duyurdu.
Avui ise 'halk yoklamasını bağımsızlık fikri kazandı' dedi.
Referandumun Katalonya dışındaki yankıları ise çoğunlukla eleştirel oldu.
Muhafazakâr El Mundo gazetesi 'referandum maskesi ayrılıkçılığı güçlendirdi' başlıklı haberinde, Katalan Partisi CIU'nun 'geleceğimiz için karar verme hakkımız açısından yeni bir dönem başladı' demecini öne çıkardı.
Benzer çizgideki ABC gazetesi, referandumu, 'bir saçmalık' olarak değerlendirirken, sosyal demokrat El Pais gazetesi 'halk oylamasına düşük katılım' başlığını kullandı.
Referanduma katılım hakkının 16 yaşın üzerindekilere ve göçmenlere, yani normalde oy kullanamayanlara da tanınmasına rağmen katılım oranının yüzde 30'u geçmemesi, El Pais'in işaret ettiği nokta oldu.
Oylama Katalonya'nın bir kısmında yapıldı
Dünkü referandum, toplam nüfusu 7 milyon olan Katalonya'nın büyük şehirlerini içermedi.
Oylama, 700 bin kişinin, yani Katalonya nüfusunun yüzde 10'unun kayıtlı olduğu, 166 yerleşim bölgesinde düzenlendi.
Benzer bağımsızlık referandumlarının, Barselona ve Girona gibi büyük şehirlerde ise 2010 yılı içinde yapılması planlanıyor.
İspanyol Anayasa Mahkemesi şu anda Katalan Özerklik Statüsü'nün akıbetini, yani Katalonya'nın Madrid'den daha fazla özerklik kazanıp kazanamayacağını görüşüyor.
Mahkemeden çıkacak sonucun ise bundan sonraki referandumlarda bağımsızlığa 'evet' oylarının miktarını belirleyeceği öngörülebilir.
Altuğ Akın –BBC Türkçe / 14.12.09